Priapisme: wat jij en je partner moeten weten

• Een erectie langer dan 4 uur zonder seksuele aanleiding is altijd een medisch spoedgeval.

• Snelle behandeling binnen 6 uur is cruciaal om blijvende schade te voorkomen.

• Ischemisch priapisme is de meest voorkomende en gevaarlijke vorm.

• Partners spelen een belangrijke rol door direct hulp in te schakelen en kalm te blijven.

Priapisme betekent dat je een aanhoudende, pijnlijke erectie hebt die langer dan 4 uur duurt en niet door seksuele prikkeling wordt veroorzaakt. Er zijn twee hoofdvormen: ischemisch priapisme, de meest voorkomende en gevaarlijke variant, en niet-ischemisch priapisme. Bij ischemisch priapisme kan het bloed niet goed uit de penis wegstromen, waardoor de druk oploopt en schade kan ontstaan. Niet-ischemisch priapisme ontstaat meestal door een verwonding aan het genitale gebied of het perineum. Wil je weten wat langdurige erecties voor je seksuele gezondheid kunnen betekenen, lees dan ook meer over erectiele disfunctie.

Ischemisch priapisme komt het vaakst voor en ontstaat meestal door het gebruik van erectiemedicatie zoals sildenafil, bloedziekten zoals sikkelcelanemie, en het gebruik van bepaalde psychiatrische medicijnen zoals antipsychotica of antidepressiva. Bij kinderen en jongeren is sikkelcelanemie de meest voorkomende oorzaak. Niet-ischemisch priapisme wordt meestal uitgelokt door een directe verwonding aan de penis of het gebied tussen anus en geslachtsdeel (perineum). Ook problemen met de bekkenbodem kunnen invloed hebben; kijk voor aanvullende informatie naar bekkenbodemoefeningen voor mannen.

Als je een erectie hebt die langer dan 4 uur aanhoudt en niet door seksuele opwinding komt, moet je direct medische hulp inschakelen. Blijf kalm, waarschuw je partner en ga samen zo snel mogelijk naar de spoedeisende hulp. Bij twijfel, of als de erectie pijnlijk is en niet vanzelf weggaat, geldt altijd: niet afwachten, maar direct handelen.

Partners kunnen ondersteunen door rustig te blijven en te helpen met vervoer naar het ziekenhuis. Ook bij problemen met plassen kan het verstandig zijn om meer te lezen over acute urineretentie, zodat je weet wanneer acute hulp nodig is.

De uroloog is de specialist die priapisme behandelt. Bij ischemisch priapisme wordt meestal bloed uit de penis weggezogen (aspiratie) en kan de arts een vaatvernauwend medicijn zoals fenylefrine in de penis injecteren om de erectie te stoppen. Als je te lang wacht, neemt het risico op blijvende schade en erectiestoornissen sterk toe na 6 uur.

Niet-ischemisch priapisme is minder vaak een spoedgeval en kan soms vanzelf verdwijnen, maar overleg met een uroloog blijft belangrijk. Via DoctorEve kun je zorgverleners vergelijken op wachttijd en locatie. Wil je meer weten over pijn bij seks, lees dan het artikel over pijn bij vrijen door bekkenbodemproblemen.

Wat is het verschil tussen ischemisch en niet-ischemisch priapisme?

Ischemisch priapisme ontstaat door een slechte bloedafvoer uit de penis en is pijnlijk en gevaarlijk, terwijl niet-ischemisch priapisme meestal door een verwonding komt en minder pijnlijk is.

Welke medicijnen kunnen priapisme veroorzaken?

Erectiemedicatie zoals sildenafil, antipsychotica en antidepressiva kunnen priapisme uitlokken.

Wat moet ik doen als ik een erectie heb die niet weggaat?

Neem direct contact op met de spoedeisende hulp, vooral als de erectie langer dan 4 uur aanhoudt en pijnlijk is.

Kan priapisme blijvende schade veroorzaken?

Ja, zonder snelle behandeling kan priapisme na 6 uur leiden tot blijvende erectiestoornissen.