Lage rugpijn: oorzaken en fysiotherapie

• Lage rugpijn ontstaat vaak plotseling of bouwt zich langzaam op.

• Blijven bewegen en niet te lang stilzitten versnelt het herstel.

• De meeste mensen zijn binnen een maand van hun klachten af.

• Bij een rughernia straalt de pijn vaak uit naar been of bil.

Lage rugpijn voel je onder in je rug en kan er ineens zijn, bijvoorbeeld na iets optillen, maar het kan ook langzaam erger worden. Vaak blijft de pijn beperkt tot de onderrug en zit er geen uitstraling naar je been of bil. Als je wel pijn hebt die doorloopt naar je been of bil, dan kan het gaan om een rughernia.

Bij een hernia raakt een zenuw bekneld, waardoor je naast rugpijn ook tintelingen, pijn of een doof gevoel in je been kunt hebben. Gewone lage rugpijn zonder hernia blijft meestal in het midden of onderin je rug zitten. Lees meer over hernia symptomen en wanneer fysiotherapie helpt als je twijfelt.

Lage rugpijn kan verschillende oorzaken hebben. Vaak komt het door overbelasting van je rug, bijvoorbeeld door zwaar tillen, sporten of een verkeerde houding. Soms ontstaat het ook als je te lang in dezelfde houding zit, zoals achter een bureau.

Een andere oorzaak is een rughernia. Hierbij drukt een uitpuilende tussenwervelschijf op een zenuw, wat de pijn naar je been of bil verklaart. Ook bij artrose in de onderrug kun je last krijgen van pijn, stijfheid en moeite met bewegen — oefeningen bij artrose in de onderrug kunnen dan helpen.

Blijven bewegen is het belangrijkste advies bij lage rugpijn, zelfs als je pijn hebt. Probeer niet te lang in dezelfde houding te zitten, dus wissel regelmatig af tussen zitten, staan en lopen. Sporten zoals zwemmen, fietsen of wandelen helpen je rug soepel te houden en versnellen het herstel.

• Maak korte wandelingen, ook binnenshuis.

• Strek je rug regelmatig door bijvoorbeeld rechtop te staan en langzaam achterover te buigen.

• Doe knie-naar-borst-oefeningen op je rug: trek één knie richting je borst en houd dit 10 seconden vast, wissel dan van been.

• Gebruik eventueel pijnstillers om makkelijker te blijven bewegen, zoals paracetamol.

Kies oefeningen die jij prettig vindt; forceren hoeft niet. Heb je een acute, heftige aanval van rugpijn (spit)? Lees dan wat je bij acute spit en fysiotherapie kunt doen.

Een fysiotherapeut helpt je om op een verantwoorde manier weer te bewegen en je rug te versterken. Je leert oefeningen die de spieren rondom je wervelkolom soepeler en sterker maken, zoals rugextensies op je buik, bekkenkantelingen, of een bird-dog oefening op handen en knieën.

De fysiotherapeut kijkt samen met jou naar wat je durft en kunt, en helpt je om angst voor bewegen te verminderen. Bij een rughernia helpt de fysio vooral bij het hervatten van dagelijkse activiteiten en het vinden van een goede houding. Via DoctorEve kun je zorgverleners vergelijken op wachttijd en locatie.

Wordt je rugpijn na een maand niet minder, of krijg je juist meer klachten? Dan is het verstandig om een afspraak te maken bij de huisarts. De huisarts kan beoordelen of verder onderzoek nodig is en je eventueel doorverwijzen naar een fysiotherapeut of een specialist voor extra behandeling.

Bij een rughernia die langer aanhoudt en veel pijn geeft, kun je in het ziekenhuis behandelingen krijgen zoals een prik met pijnstillers, stroomstootjes (PRF) of, als het echt niet anders kan, een operatie. Lees ook meer over wanneer fysiotherapie helpt bij een hernia.

Hoe lang duurt het herstel van lage rugpijn meestal?

Bij de meeste mensen worden de klachten van lage rugpijn binnen een maand minder. Soms duurt het iets langer, maar meestal gaat het vanzelf over.

Welke sporten zijn het beste bij lage rugpijn?

Zwemmen, fietsen en wandelen zijn sporten die je rug niet te veel belasten en helpen bij het herstel. Kies vooral wat je prettig vindt en volhoudt.

Wanneer is een operatie nodig bij een rughernia?

Een operatie bij een rughernia is alleen nodig als de pijn na drie maanden niet vanzelf minder wordt, of als er ernstige uitvalsverschijnselen zijn. Vaak gaan de klachten vanzelf over zonder operatie.