Cholesterol en hartziektepreventie: wat jij kunt doen voor een gezond hart

• Een hoog cholesterol voel je niet, maar het vergroot wél je kans op hart- en vaatziekten.

• Gezond leven is de basis om je cholesterol en hartgezondheid te verbeteren.

• Naast leefstijl kan soms medicatie nodig zijn om je risico te verlagen.

• Je huisarts kan je persoonlijke risico op hartziekten inschatten en begeleiden.

Cholesterol is een vetachtige stof die essentieel is voor je lichaam. Het wordt deels door je lever aangemaakt en deels uit voeding gehaald. Cholesterol is nodig voor de opbouw van cellen en het maken van hormonen, maar een te hoog cholesterol kan je bloedvaten doen dichtslibben. Je merkt meestal niets van een verhoogd cholesterol, maar het risico op hart- en vaatziekten stijgt hierdoor wel. Daarom is het belangrijk om je cholesterolwaarden te kennen en zo nodig te laten controleren.

Verschillende factoren kunnen het risico op hart- en vaatziekten vergroten. Roken, een ongezond voedingspatroon, veel stress en diabetes maken de kans op problemen groter. Een hoog cholesterol is één van de belangrijkste risicofactoren, maar het werkt vaak samen met andere zaken zoals overgewicht of hoge bloeddruk. Het uiteindelijke risico wordt bepaald door een combinatie van deze factoren en geeft aan hoe groot de kans is dat je binnen 10 jaar een hart- of vaatziekte krijgt of eraan overlijdt.

Wil je weten welke rol overgewicht speelt? Lees dan ook het artikel over hart- en vaatziekten en overgewicht.

Je kunt zelf veel doen om je cholesterol te verlagen en je hart gezond te houden. Stoppen met roken is een van de belangrijkste stappen. Kies daarnaast voor voeding met weinig verzadigd vet, eet regelmatig groenten, fruit, volkorenproducten en gebruik zachte margarine of olie in plaats van roomboter. Probeer stress te verminderen met ontspanningsoefeningen, voldoende slaap en, als het kan, dagelijkse lichaamsbeweging zoals stevig wandelen, traplopen of fietsen. Heb je diabetes, dan is het extra belangrijk om op je voeding, beweging en medicatie te letten om je risico te verkleinen.

Wil je meer weten over hoe je jouw risico kunt inschatten en welke leefstijlmaatregelen zinvol zijn, lees dan het artikel over hart- en vaatziekten en overgewicht.

Soms is gezond leven alleen niet genoeg en zijn er medicijnen nodig om het cholesterol te verlagen en het risico op hart- en vaatziekten verder te verkleinen. De huisarts of praktijkondersteuner kan met een eenvoudig bloedonderzoek bepalen hoe groot jouw risico op hart- en vaatziekten is. Samen maak je een plan om je risico te verlagen, waarbij medicatie soms onderdeel is van de aanpak. Ben je 70 jaar of ouder, dan kun je samen met je arts bespreken of het zinvol is om door te gaan met cholesterolmedicatie.

Ook via DoctorEve kun je zorgverleners vergelijken op wachttijd en locatie wanneer je op zoek bent naar begeleiding bij cholesterol of hartgezondheid.

Hoe weet ik of mijn cholesterol te hoog is?

Dit kun je alleen laten meten met een bloedonderzoek bij de huisarts of praktijkondersteuner. Je merkt er zelf niets van. De uitslag laat zien of je cholesterolwaarden te hoog zijn.

Kan ik mijn cholesterol zonder medicijnen verlagen?

Ja, door te stoppen met roken, gezond te eten en meer te bewegen kun je je cholesterol vaak verbeteren. Soms zijn deze maatregelen voldoende. In andere gevallen is toch medicatie nodig.

Wanneer moet ik starten of stoppen met cholesterolmedicatie?

De huisarts bepaalt op basis van jouw risico of je moet beginnen met medicijnen. Ben je 70 jaar of ouder, dan kun je samen met je arts bespreken of stoppen met medicatie mogelijk is. Dit gebeurt altijd in overleg.